Analogowy SMS, czyli telegram

Godziny otwarcia

Godziny otwarcia muzeum
Dziś zapraszamy od 10:00 do 16:00

Nazwa „telegram” po raz pierwszy została użyta w 1852 roku. Jej twórcą był E.P. Smith, amerykański przedsiębiorca, zaś słowo to jest połączeniem dwóch greckich wyrazów: „tele” – daleko i „gramma” – pismo, co dosłownie można by tłumaczyć jako „pisanie na odległość.

Z braku rozpowszechnionej sieci telefonicznej, telegramy od przełomu XIX i XX w. stanowiły szybką i niezawodną metodę komunikowania się i przesłania pilnej wiadomości. Były rodzajem usługi telekomunikacyjnej nadawanej w placówce pocztowej. Były też czymś w rodzaju dzisiejszych wiadomości SMS lub mailowych, tyle że analogowymi. Do przesyłania wiadomości telegraficznej służyły dawniej specjalne urządzenia, zwane aparatami telegraficznymi.

W Muzeum Poczty i Telekomunikacji prezentowane są przykłady tego rodzaju urządzeń: aparat telegraficzny Hughesa używany przez cały okres międzywojenny, rosyjskiej produkcji aparat telegraficzny Morse`a z 1914 r., czy też inne urządzenia służące do przesyłania wiadomości na odległość.

Telegram przesyłano również telefonicznie, między jednym urzędem pocztowym a drugim, a blankiety telegramów wypełniane były ręcznie przez pracownika pocztowego. Nazywano je depeszami. W późniejszym okresie, zwłaszcza po 1945 roku, wiadomość telegraficzna przesyłana była już dalekopisami, a telegram stanowił po prostu wydruk z tego urządzenia. Pasek z wydrukiem naklejano następnie na blankiet telegramowy i doręczano go adresatowi.

Aby nadać telegram należało udać się do placówki pocztowej i wypełnić blankiet nadawczy. Po uiszczeniu opłaty urzędnik przyjmował wiadomość, odczytywał ją i nadawał za pomocą urządzenia lub telefonicznie do placówki oddawczej, gdzie po odebraniu wiadomości telegraficznej pracownik urzędu spisywał wiadomość odręcznie (lub naklejał wydruk z dalekopisu) na blankiet oddawczy. Czasem telegramy były umieszczane w specjalnej kopercie telegramowej. Tak przygotowaną wiadomość doręczała adresatowi odrębna służba pocztowa natychmiast po jej otrzymaniu.

Rozróżniano trzy podstawowe typy telegramów: zwykły, pilny i błyskawiczny. Oczywiście różniły się one opłatą. Zwykły obciążony był opłatą zasadniczą, za telegram pilny należało uiścić dwukrotną opłatę zasadniczą, zaś za błyskawiczny – aż dziesięciokrotną. Z biegiem lat wprowadzono również i inne typy telegramów, jak prasowy, prasowy pilny, okolicznościowy, okolicznościowy z ustalonym tekstem, listowy, do odbioru na poste restante, teletekstowy (odbierany na wskazany przez nadawcę numer teleksu), telefoniczny (przekazywany telefonicznie na wskazany numer adresata), ozdobny, nocny i inne.

W Polsce usługę telegramu Poczta świadczyła do 1991 r. Po podziale przedsiębiorstwa na Pocztę Polską S.A. i Telekomunikację Polską S.A., telegram przejęła telekomunikacja, która zrezygnowała z tej usługi w 2002 r. Wówczas telegram powrócił jako usługa pocztowa. Dziś już nie istnieje. Dnia 1 października 2018 r. usługa telegramu została wycofana przez Pocztę Polską jako nieopłacalna. Telegram przestał istnieć.

☎ +48713436765 📍 ul. Z. Krasińskiego 1, Wrocław (gmach Poczty Głównej, 1 piętro)